Diz Kireçlenmesinde "Sıvı Protez" (Hidrojel) Tedavisi Nedir? Ameliyatsız Çözüm Mü?

Diz ağrıları, özellikle belirli bir yaştan sonra yaşam kalitesini en çok düşüren sağlık sorunlarının başında gelir. Halk arasında "diz kireçlenmesi" olarak bilinen gonartroz sürecinde, kıkırdakların aşınmasıyla birlikte diz eklemindeki o doğal, kaygan sıvı yapı azalır ve kemikler birbirine sürtünmeye başlar. Son yıllarda bu süreci durdurmak veya yavaşlatmak için geliştirilen ve tıp dünyasında büyük ilgi gören yöntemlerden biri de "Sıvı Protez" (Hidrojel) enjeksiyonlarıdır. Peki bu tedavi gerçekten işe yarıyor mu? Kimler için uygundur? Bilimsel veriler ışığında merak edilenleri yanıtladık.

Soru: Sıvı protez (hidrojel) tam olarak nedir? Dizimize plastik mi enjekte ediliyor?

Hayır, dizinize plastik enjekte edilmiyor. Sıvı protez, biyouyumlu (vücuda zarar vermeyen) ve büyük oranda sudan oluşan özel bir jel yapıdır (genellikle poliakrilamid içerikli jeller kullanılır). Bu jelin en büyük özelliği, vücut tarafından hemen emilmemesi ve diz içinde çok uzun süre kalabilmesidir. Tıpkı eskiyen bir makineye yağ eklemek gibi, dizin kaybettiği kayganlığı ve amortisör (darbe emici) görevini fiziksel olarak geri kazandırır.

Soru: Bu yöntemin geleneksel "Horoz İbiği" iğnelerinden (Hiyalaronik Asit) farkı ne?

Yıllardır diz kireçlenmesinde kullanılan hyaluronik asit iğneleri, diz içinde ortalama 6 ay ila 1 yıl arasında kalır ve vücut tarafından tamamen parçalanarak yok edilir. Bu yüzden etkileri geçicidir.  Güncel klinik çalışmalara göre, sıvı protez (hidrojel) enjeksiyonları diz eklemi içinde kalıcı bir katman oluşturur ve vücut tarafından kolayca yıkılmaz. Yapılan uzun süreli bilimsel takipler, bu jellerin diz içindeki ağrıyı azaltma ve hareket kabiliyetini artırma etkisinin 3 yıla kadar sürebildiğini göstermektedir.

Soru: Sıvı protez ameliyatın yerini tutar mı? Gerçek bir protez ameliyatını engelleyebilir mi?

Sıvı protez, ameliyat aşamasına gelmemiş ya da ameliyatı geciktirmek istediğimiz hastalar için köprü görevi gören güçlü bir alternatiftir. İleri evre, kemiğin kemiğe tamamen sürttüğü ve diz ekseninin bozulduğu ağır kireçlenmelerde tek kesin çözüm halen cerrahi (metal) protezlerdir. Ancak erken ve orta evre kireçlenmesi olan, ağrı nedeniyle günlük hayatı kısıtlanan hastalarda sıvı protez, kıkırdak sürtünmesini azaltarak gerçek protez ameliyatı ihtiyacını yıllarca erteleyebilir.

Soru:  Tedavi süreci nasıldır? Hastanede yatmak gerekir mi?

Son derece pratik ve konforlu bir işlemdir. Hastanede yatış gerektirmez. Ameliyathane şartlarında veya steril klinik ortamında, tek seanslık bir iğne (enjeksiyon) uygulaması şeklinde yapılır. İşlem ortalama 10-15 dakika sürer. Hasta enjeksiyondan hemen sonra yürüyerek evine veya işine dönebilir.

Soru: Sıvı protez tedavisinin herhangi bir yan etkisi var mıdır?

Biyouyumlu bir malzeme olduğu için vücudun jeli reddetme veya alerji yapma riski neredeyse yok denecek kadar azdır. Enjeksiyon sonrası ilk birkaç gün dizde hafif bir dolgunluk hissi veya geçici bir sızı olabilir, bu tamamen normaldir. En kritik risk, tüm eklem içi iğnelerde olduğu gibi enfeksiyon riskidir. Bu nedenle işlemin mutlaka tam steril şartlarda, deneyimli bir ortopedi uzmanı tarafından yapılması hayati önem taşır.